به گزارش روابط عمومی دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی تهران، روز یکشنبه ۷ تیرماه ۱۴۰۵، فضای کافه‌این میزبان برگزاری بازی علمی–آموزشی PharmaQuest بود؛ رویدادی که تلاش کرد مفاهیم تخصصی و پیچیده حوزه کشف دارو را در قالب یک تجربه تعاملی، رقابتی و مبتنی بر کار گروهی ارائه کند.
این برنامه با طراحی و بازی‌گردانی دکتر فاطمه حاجی‌پور، دستیار گروه شیمی دارویی دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی تهران و با همکاری دکتر امیررضا مازندرانی، مدیر توسعه برند مرکز نوآوری کوبل دارو کافه‌این برگزار شد.
داستان PharmaQuest از جایی آغاز شد که چهار شرکت بزرگ داروسازی اعلام کردند قصد دارند روی تیم‌های استارتاپی خلاق در حوزه Drug Discovery سرمایه‌گذاری کنند. شرکت‌کنندگان با تشکیل تیم‌های چندنفره، در نقش بنیان‌گذاران یک استارتاپ دارویی قرار گرفتند و مأموریت یافتند یک پروژه اکتشاف دارو را از مرحله شکل‌گیری ایده تا ارائه به سرمایه‌گذار طراحی و مدیریت کنند. تیم‌ها در نخستین مرحله، حوزه بیماری خود را انتخاب کردند. سپس لازم بود با بررسی نیاز درمانی، اندازه بازار، شدت رقابت و ریسک علمی، از انتخاب خود دفاع کنند.
پس از انتخاب بیماری، تیم‌ها وارد مراحل تخصصی‌تر بازی شدند و باید تارگت مولکولی مناسب، مدالیته دارویی و روش کشف دارو را تعیین می‌کردند. هر تصمیم علاوه بر نیاز به استدلال علمی، هزینه مشخصی داشت و تیم‌ها موظف بودند بودجه محدود خود را که در قالب Cafeinn Coins در اختیارشان قرار گرفته بود، به‌صورت هدفمند مدیریت کنند.
در بخش اعتبارسنجی، تیم‌ها باید برای اثبات اثربخشی کاندید دارویی خود، مجموعه‌ای منطقی از آزمون‌های زیستی طراحی می‌کردند. مرحله بهینه‌سازی Lead و طراحی استراتژی مالکیت فکری نیز به‌صورت اختیاری در اختیار تیم‌ها قرار گرفت. تیم‌هایی که بخشی از بودجه خود را به بهبود potency، selectivity، ویژگی‌های ADME، کاهش سمیت یا ثبت پتنت اختصاص می‌دادند، می‌توانستند ارزش علمی و سرمایه‌گذاری پروژه خود را افزایش دهند.
برای شبیه‌سازی فضای واقعی صنعت داروسازی، در طول بازی کارت‌های بحران و شانس در اختیار تیم‌ها قرار گرفت. تحریم مواد اولیه، افزایش هزینه واردات، انتشار مقاله رقیب، مشاهده سیگنال سمیت، شکست تست بیولوژیک و تداخل پتنت از جمله بحران‌هایی بودند که تیم‌ها باید برای آن‌ها راهکار مناسب انتخاب می‌کردند.
در مقابل، دریافت گرنت دانشگاهی، دسترسی رایگان به آزمایشگاه مرکزی، انتشار ساختار کریستالی تارگت، ایجاد همکاری بین‌المللی، کشف یک Biomarker جدید و شکست داروی رقیب، فرصت‌هایی بودند که می‌توانستند مسیر پروژه را تغییر دهند.
در بخش ویژه بازی نیز وقوع یک اپیدمی ویروسی جدید اعلام شد و پنجمین سرمایه‌گذار وارد رقابت شد. تیم‌ها در این مرحله باید تصمیم می‌گرفتند پروژه اولیه خود را ادامه دهند یا با پذیرش هزینه و تأخیر، مسیر پروژه را به سمت بیماری ویروسی جدید تغییر دهند.
در پایان، هر تیم خروجی تصمیم‌های خود را در قالب PharmaQuest Project Canvas جمع‌بندی کرد و پروژه‌اش را به سرمایه‌گذاران ارائه داد. منطق علمی انتخاب بیماری و تارگت، قابلیت توسعه دارو، کیفیت شواهد زیستی، مدیریت بودجه، استراتژی مالکیت فکری، مزیت رقابتی و توانایی پاسخ‌گویی به پرسش‌های داوران از معیارهای اصلی ارزیابی تیم‌ها بود.
این رویداد نشان داد که آموزش اکتشاف دارو می‌تواند فراتر از انتقال مفاهیم نظری، در قالب تجربه‌ای مبتنی بر حل مسئله، تصمیم‌گیری، مذاکره، مدیریت ریسک و کار تیمی ارائه شود.
برگزارکنندگان PharmaQuest با ابراز خرسندی از استقبال و مشارکت فعال شرکت‌کنندگان، ابراز امیدواری کردند که ادامه این نوع برنامه‌ها بتواند زمینه آشنایی عمیق‌تر علاقه‌مندان با مسیر واقعی توسعه دارو، تقویت مهارت‌های بین‌رشته‌ای و شکل‌گیری ایده‌های نوآورانه در حوزه علوم دارویی را فراهم کند.